Μια προκήρυξη του Δήμου Νέας Φιλαδέλφειας – Νέας Χαλκηδόνας για την πρόσληψη δικηγόρου με έμμισθη εντολή γεννά σοβαρά ερωτήματα για το κατά πόσο η διαδικασία υπηρετεί πραγματικά την αξιοκρατία και τη διαφάνεια ή αν, αντιθέτως, δημιουργεί προϋποθέσεις για μια προδιαγεγραμμένη επιλογή.
Το πιο χαρακτηριστικό σημείο βρίσκεται στα κριτήρια αξιολόγησης και, κυρίως, στους συντελεστές βαρύτητας. Η προκήρυξη αποδίδει το εντυπωσιακό 30% της συνολικής βαθμολογίας σε εμπειρία από θέσεις μετακλητών υπαλλήλων, θητεία ως αιρετό μέλος ΟΤΑ και υπηρεσία ως Συμπαραστάτης του Δημότη και της Επιχείρησης.
Το ερώτημα είναι απλό: ποια αντικειμενική μεθοδολογία οδήγησε τον Δήμαρχο στο συγκεκριμένο 30%;
Γιατί 30% και όχι 10%, 15% ή 20%; Ποια μελέτη αναγκών του Δήμου τεκμηριώνει ότι η προηγούμενη κατοχή ενός αιρετού ή πολιτικοδιοικητικού αξιώματος είναι τρεις φορές σημαντικότερη από την εξειδικευμένη δικηγορική εμπειρία σε υποθέσεις ΟΤΑ, η οποία λαμβάνει μόλις 10%;
Η απορία γίνεται ακόμη μεγαλύτερη όταν η ίδια προκήρυξη δίνει μόλις 1% στο βασικό πτυχίο, 5% σε μεταπτυχιακό και 4% σε διδακτορικό στο Δημόσιο Δίκαιο. Δηλαδή, συνολικά 10% για την επιστημονική κατάρτιση, έναντι 30% για συγκεκριμένες πολιτικοδιοικητικές ιδιότητες.
Και εδώ βρίσκεται το κρίσιμο ζήτημα: το πρόβλημα δεν είναι απλώς η ύπαρξη των κριτηρίων. Είναι η βαρύτητα που τους αποδίδεται και η απουσία μιας πειστικής, αντικειμενικά ελέγξιμης εξήγησης για αυτή την κατανομή.
Ακόμη πιο προβληματικό είναι ότι για αρκετά κριτήρια δεν προβλέπεται σαφής μαθηματικός τρόπος βαθμολόγησης. Πώς μετατρέπονται τα 12, τα 20 ή τα 30 χρόνια δικηγορίας σε βαθμό από 0 έως 10; Πώς συγκρίνεται ένας μεγάλος αριθμός δικογράφων με μια σειρά γνωμοδοτήσεων; Πώς βαθμολογείται η «προσωπικότητα» ή η «πρόβλεψη εξέλιξης» χωρίς συγκεκριμένους και εκ των προτέρων γνωστούς δείκτες;
Όσο μεγαλύτερο είναι το περιθώριο υποκειμενικής κρίσης, τόσο μεγαλύτερη πρέπει να είναι η διαφάνεια και η αιτιολόγηση. Εδώ, όμως, η προκήρυξη αφήνει σημαντικό χώρο στην Επιτροπή, που ορίζει ο νόμος, να αξιολογήσει υποκειμενικά στοιχεία, ακόμη και με δεκαδική βαθμολογία.
Και υπάρχει ασφαλώς το εύλογο πολιτικό ερώτημα: γιατί μια θέση δικηγόρου πρέπει να μοριοδοτείται τόσο έντονα με βάση προηγούμενη πολιτικοδιοικητική παρουσία;
Όταν μάλιστα είναι γνωστό ότι πρόσωπο που κατείχε μέχρι πρόσφατα τη θέση του Συμπαραστάτη του Δημότη στον συγκεκριμένο Δήμο θα μπορούσε, με βάση το συγκεκριμένο κριτήριο, να αποκτήσει ένα σημαντικό συγκριτικό πλεονέκτημα, η δημοτική αρχή οφείλει να αντιληφθεί ότι οι πολίτες δικαιούνται εξηγήσεις.
Δεν αρκεί η επίκληση της τυπικής νομιμότητας. Μια διαδικασία μπορεί να κινείται τυπικά μέσα σε ένα νομοθετικό πλαίσιο και ταυτόχρονα να δημιουργεί εύλογες υπόνοιες άνισης μεταχείρισης ή φωτογραφικής στόχευσης.
Το ερώτημα, λοιπόν, δεν είναι μόνο ποιος θα επιλεγεί. Είναι αν η προκήρυξη σχεδιάστηκε εξαρχής με τρόπο που να δίνει σε όλους τους υποψηφίους πραγματικά ίσες ευκαιρίες.
Και σε αυτό το ερώτημα η δημοτική αρχή και συγκεκριμένα ο συντάκτης της προκήρυξης (Δήμαρχος) οφείλει καθαρές απαντήσεις.
