Με τον ερχομό του Μαρτίου, η ελληνική λαϊκή παράδοση ζωντανεύει μέσα από ένα από τα παλαιότερα και πιο συμβολικά έθιμα: τη φορεσιά της κόκκινης και άσπρης κλωστής, γνωστής ως «Μάρτης». Από την πρώτη ημέρα του μήνα, οι μητέρες και οι γιαγιάδες δένουν στα χέρια των παιδιών ένα μικρό βραχιολάκι, λέγοντας τη γνωστή ευχή: «Μάρτη, Μάρτη μου καλέ, μη με κάψεις και μη με μαυρίσεις».
Το έθιμο έχει ρίζες που χάνονται στα αρχαία χρόνια. Σύμφωνα με λαογραφικές αναφορές, οι άνθρωποι πίστευαν πως ο ήλιος του Μαρτίου, αν και ανοιξιάτικος, ήταν ύπουλος και μπορούσε να «κάψει» το πρόσωπο, ιδιαίτερα των παιδιών και των νέων κοριτσιών. Η κλωστή λειτουργούσε ως φυλαχτό προστασίας από τις δυνατές ακτίνες του ήλιου αλλά και από το κακό μάτι.
Τα δύο χρώματα έχουν έντονο συμβολισμό στη λαϊκή συνείδηση. Το λευκό συμβολίζει την καθαρότητα, την υγεία και το φως της νέας εποχής, ενώ το κόκκινο τη ζωή, τη χαρά και τη δύναμη της φύσης που αναγεννάται. Ο «Μάρτης» δεν ήταν απλώς ένα στολίδι, αλλά ένα σημάδι μετάβασης από τον χειμώνα στην άνοιξη, μια πράξη ελπίδας για καλή σοδειά και ευημερία.
Σε πολλά μέρη της Ελλάδας, όταν τελείωνε ο μήνας ή εμφανίζονταν τα πρώτα χελιδόνια, το βραχιολάκι αφαιρούνταν και τοποθετούνταν πάνω σε δέντρα ή θάμνους, ώστε τα πουλιά να το χρησιμοποιήσουν για τις φωλιές τους. Έτσι, ο κύκλος της ζωής συνέχιζε συμβολικά μέσα από τη φύση.
Ο «Μάρτης» παραμένει μέχρι σήμερα ένα ζωντανό λαογραφικό στοιχείο, που μεταφέρεται από γενιά σε γενιά, θυμίζοντας πως ακόμη και μια απλή κλωστή μπορεί να κουβαλά αιώνες πίστης, προστασίας και παράδοσης.
