Ένα από τα δημοφιλή και «πιασάρικα» ζητήματα, που έρχεται στην επικαιρότητα την εποχή αυτή, είναι το ζήτημα των Πανελλαδικών Εξετάσεων για την εισαγωγή των αποφοίτων του Λυκείου στα ΑΕΙ.

Πολλά και διάφορα επιμέρους θέματα θα μπορούσαν να μάς απασχολήσουν από το γενικό αυτό ζήτημα, που έχει ενδιαφέρουσες και σημαντικές πτυχές. Πέραν των αυτονόητων εκπαιδευτικών, προσλαμβάνει και κοινωνικές, οικονομικές, αλλά ίσως και πολιτικές διαστάσεις.

Θα ξεκινήσουμε με μία σημαντική, όσο και ενδιαφέρουσα πτυχή, την οποία μορφοποιώ σε μορφή ερωτήματος:
Είναι οι διαγωνιζόμενοι και οι διαγωνιζόμενες στην εξέταση του μαθήματος «ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ» υποχρεωμένοι / -νες να «πειθαρχήσουν» ιδεολογικά στη «γραμμή», που εκφράζεται στα διδόμενα κείμενα; Υπάρχουν κάποια όρια, μέσα στα οποία πρέπει να κινηθούν;

Οι φετινές εξετάσεις [δείτε παρακάτω] μάς δίνουν την ευκαιρία να απαντήσουμε εμπεριστατωμένα στο ερώτημα.
Όπως πάντα η αλήθεια είναι «πολύχρωμη». Τυπικά μπορούν να κινηθούν ελεύθερα. ΡΗΤΆ αναφέρεται στην υπ. αρ. 4 οδηγία στο τέλος του φύλλου των εξετάσεων:
Κάθε απάντηση τεκμηριωμένη είναι αποδεκτή.
Στην πράξη όμως οι διδάσκοντες και οι διδάσκουσες συστήνουν στους εξεταζόμενους / -νες να αποφύγουν τις «ακρότητες» και τα «δύσκολα μονοπάτια»!

Το θέμα του 1ου κειμένου ήταν τα αίτια της υπογεννητικότητας και του 2^ου η διαφορά των νιάτων και των γηρατιών ως στάσεις ζωής.
Το ζητούμενο στο θέμα Δ1 (παραγωγή λόγου) ήταν:
Αξιοποιώντας δημιουργικά ιδέες από τα Κείμενα αναφοράς 1 και 2, σε ένα άρθρο 350-400 λέξεων που θα αναρτηθεί στη σχολική εφημερίδα:
α) να εξηγήσετε για ποιους λόγους, κατά τη γνώμη σας, αυξάνονται τα επίπεδα μοναξιάς στην εποχή μας και
β) να προτείνετε τρόπους με τους οποίους θα μπορούσαν να συνεργάζονται οι νέοι με τους ανθρώπους της τρίτης ηλικίας, ώστε να θεραπευτεί η μοναξιά και των δύο γενεών.

Αυτό που είναι υποχρεωτικό από την πλευρά των εξεταζομένων είναι να αποδείξουν την γλωσσική τους επάρκεια και να εκθέσουν τις ΌΠΟΙΕΣ απόψεις τους ΤΕΚΜΗΡΙΩΜΈΝΑ! Κλήθηκαν να καταθέσουν τη δική τους σκέψη και ήταν ελεύθεροι/-ρες να αξιοποιήσουν από τα κείμενα αυτά ό,τι ήθελαν, αν ήθελαν.
Θα καταφύγω σε ένα παράδειγμα για να γίνει κατανοητό αυτό, δηλ. η ελευθερία απόψεων των εξεταζομένων. Ας υποθέσουμε ότι ένας εξεταζόμενος/-νη διαφωνεί και δεν βλέπει καμία μοναξιά. Αν επαρκώς και ΤΕΚΜΗΡΙΩΜΈΝΑ αποδείξει αυτή την θέση δεν θα έχει ΚΑΝΈΝΑ βαθμολογικό πρόβλημα!

Και ειρήσθω εν παρόδω ότι ΚΑΜΙΑ απολύτως σημασία για την αξιολόγηση των εξεταζομένων δεν έχει η αλήθεια, η επιστημονικότητα, η αξιοπιστία κ.τ.τ. των διδομένων κειμένων. Ούτε η ιδεολογία, οι απόψεις, η δράση κ.τ.τ. των συγγραφέων. Στην διακριτική ευχέρεια των εξεταζομένων είναι να συμφωνήσουν, να διαφωνήσουν, εν γένει ή μερικώς, κατά το δοκούν. Σε επόμενο σημείωμα θα ασχοληθούμε με αυτήν την πτυχή των εξετάσεων.

Σωτήρης Παπαδέας

The post Πανελλαδικές Εξετάσεις: Όταν η Κριτική Σκέψη Συναντά τη Βαθμολόγηση- Άρθρο του Σωτήρη Παπαδέα appeared first on Ειδήσεις και Πληροφορίες για Νέα Φιλαδέλφεια και Νέα Χαλκηδόνα - News Magazine Δεκελείας.

Το σκετς με το δείπνο των drag queens δικαίως κατέκτησε τη πρώτη θέση από όλα τα σημεία της τελετής, τα οποία δημιούργησαν αντιδράσεις. Κατά τους συντελεστές της παράστασης απεικονίστηκε με κάπως γροτέσκο τρόπο το «Συμποσίο των Θεών» του Jan Hermansz van Bijlert. Κατ’ άλλους ήταν ο «Μυστικός Δείπνος» του Leonardo da Vinci, γεγονός που κατά τους ιδίους συνιστά ανίερη διακωμώδηση του ιερού γεγονότος.

Πριν περάσω στο κύριο μέρος του σημειώματος αυτού, θα ξεκαθαρίσω μερικά θεωρητικά θέματα.

α) Στον δημόσιο και ιδιωτικό βίο οι πράξεις, σκέψεις, αντιδράσεις, ενέργειες κ.λπ. κ.λπ. κ.λπ. των ανθρώπων κινούνται σε τρία επίπεδα: το ηθικό (πρέπει / δεν πρέπει), το συναισθηματικό (αρέσει / δεν αρέσει) και το πραγματικό (είναι / δεν είναι, γίνεται / δεν γίνεται). Σ’ αυτό το σημείωμα θα κινηθώ κυρίως στο τελευταίο επίπεδο, το πραγματικό.

β) Στους κώδικες επικοινωνίας (φωνούμενη γλώσσα, όλες οι τέχνες, μαθηματικά, σήματα κυκλοφορίας κ.λπ.) υφίσταται μια σχέση μεταξύ σημαίνοντος και σημαινομένου.
Στα μαθηματικά η σχέση αυτή είναι μονοσήμαντη. Το σύμβολο «+» για όλους τους μαθηματικούς του κόσμου σημαίνει «προσθέτω». Στη φωνούμενη γλώσσα η σχέση αυτή είναι ολίγον τι πολυσήμαντη. Για παράδειγμα το σημαίνον «δέντρο» αλλιώς προσλαμβάνεται ως σημαινόμενο από ένα γηγενή κάτοικο των δασών της Σουηδίας, και αλλιώς από ένα γηγενή κάτοικο της Σαχάρας!

Αν αναρωτηθείτε πώς επέρχεται η συνεννόηση, την απάντηση την έχει δώσει πρώτος ο Αριστοτέλης. Σχηματίζοντας τις έννοιες στο μυαλό μας αφαιρούμε τα δευτερεύοντα στοιχεία (τα συμβεβηκότα) και κρατάμε τον «πυρήνα» της ουσίας κάθε έννοιας (τα ἐκ τῶν ὧν οὐκ ἄνευ). Αυτά είναι λίγο ή πολύ κοινά σε όλους τους ανθρώπους και έτσι συνεννοούνται.

Στην τέχνη οι σχέσεις σημαινόντων και σημαινομένων είναι σφόδρα πολυσήμαντη. Το έργο τέχνης άπαξ και διατεθεί στο φιλοθεάμον κοινό είναι πλέον «αδέσποτο»! Ως κοινωνικό στοιχείο δεν ανήκει πλέον στον καλλιτέχνη και ο καθείς και η καθεμία έχει το «δικαίωμα» να το προσλαμβάνει κατά το δοκούν (να μην πω και κατά το συμφέρον). Πέραν των πραγματικών προθέσεων του δημιουργού το κοινό δίνει τις δικές του ερμηνείες και αναγνωρίζει τα δικά του σημαινόμενα πίσω από τα σημαίνοντα του δημιουργού!
Συνεπώς δικαίως από την πλευρά τους σκανδαλίστηκαν όσοι είδαν πίσω από την παράσταση το πασίγνωστο έργο του διάσημου Ιταλού δημιουργού και όχι ένα άγνωστο έργο κάποιου άσημου Ολλανδού ζωγράφου.

Κατά τη γνώμη μου ο Thomas Jolly σκέφτηκε υστερόβουλα.

Γνωρίζοντας πολύ καλά όχι απλά την ύπαρξη, αλλά την τεράστια αναγνωρισιμότητα του «Μυστικού Δείπνου», εκμεταλλεύτηκε την «σκηνογραφική» ομοιότητα των δύο πινάκων για να μπορεί να ισχυριστεί εκ των υστέρων αυτό που ισχυρίζεται!

— Εγώ τον πίνακα του Ολλανδού είχα ως πρότυπο. Μα δεν καταλάβατε ότι με τον Διόνυσο σε πρώτο πλάνο το «Συμπόσιο των Θεών» εννοούσα; Αν εσείς σκεφτήκατε τον πίνακα του da Vinci, πρόβλημά σας!

— Μα, κ. Jolly, είναι 100% βέβαιο ότι όλων ο νους θα πήγαινε στον πασίγνωστο «Μυστικό Δείπνο» και φυσικά όχι στον παντελώς άγνωστο «Το συμπόσιο των Θεών»!
Οι δύο πίνακες έχουν αρκετά εικονιστικά και «σκηνογραφικά» χαρακτηριστικά, ώστε αναπόφευκτα παραπέμπει ο ένας στον άλλο. Αν ο κ. Jolly ήθελε κάποια αναφορά στο δωδεκάθεο, είχε πλήθος άλλων ευκαιριών.

Παρεμπιπτόντως να σημειώσουμε ότι και ο Ολλανδός καλλιτέχνης έχει επηρεαστεί στον συγκεκριμένο πίνακα (1635–1640) τουλάχιστον στυλιστικά (δεν τολμώ να πω και συμβολιστικά) από τον «Μυστικό Δείπνο» (1494-1498) του μεγάλου Ιταλού μαέστρου.

Σίγουρα και από άλλους πίνακες παρόμοιας θεματογραφίας.

«Σκηνογραφικές» ομοιότητες:

α) Μακρόστενο τραπέζι με τους  συνδαιτημόνες ανφάς ή προφίλ.
β) Χριστός / Απόλλων και απόστολος / κάποιος θεός που τού λέει κάτι.
γ) Όλο δεξιά το γκρουπ των αποστόλων / το γκρουπ των θεών.
δ) Το φωτοστέφανο.

Τέλος πάντων. Ακόμα κι αν αποδεχθώ ότι μπορούμε να χρησιμοποιούμε βιβλικά γεγονότα μέσα από την παρουσία τους στις εικαστικές τέχνες θα πρότεινα κι άλλα θέματα, όπως «Ο Χριστός διώχνει τους εμπόρους από τον Ναό», «Η παραβολή του πλουσίου και της καμήλου»! Και άλλα πολλά.

*Ο Σωτήρης Παπαδέας είναι φιλόλογος

το άρθρο πρωτοδημοσιεύτηκε στο thepresident.gr

The post Σωτήρης Παπαδέας: Τα σημαίνοντα και τα σημαινόμενα της τελετής έναρξης των Ολυμπιακών appeared first on Ειδήσεις και Πληροφορίες για Νέα Φιλαδέλφεια και Νέα Χαλκηδόνα - News Magazine Δεκελείας.

του Σωτήρη Παπαδέα

ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΜΕΓΑΛΗΣ ΑΠΟΧΗΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΛΟΓΕΣ

ΜΕΡΟΣ 4^Ο: ΤΕΛΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

Στο 1^ο ΜΕΡΟΣ ασχοληθήκαμε με τα βασικά μεγέθη των εκλογών και τις μεταξύ τους ποσοστιαίες σχέσεις.
Στο 2^ο ΜΕΡΟΣ ασχοληθήκαμε με τους εκλογικούς καταλόγους και την αξιοπιστία τους.
Στο 3^ο ΜΕΡΟΣ ασχοληθήκαμε με την εξέλιξη των σχετικών μεγεθών, παραθέτοντας στοιχεία και κάνοντας μερικές παρατηρήσεις.
Στο 4^ο και τελευταίο ΜΕΡΟΣ θα εκθέσουμε μερικές τελικές παρατηρήσεις και θα συναγάγουμε κάποια συμπεράσματα.

ΤΕΛΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ:
α) Ο αριθμός των εγγεγραμμένων αυξομειώνεται μετά από διαδοχικές εισροές, εκροές και εκκαθαρίσεις. Εξηγήσαμε στην αρχή του σημειώματος πως διαμορφώνεται και ποια η σημασία του.
β) Ο νόμιμος πληθυσμός βαίνει συνεχώς μειούμενος. Το γεγονός βεβαίως αποτυπώνει ένα δημογραφικό πρόβλημα, αλλά μάς βοηθά να εκτιμήσουμε πιο σωστά την παράμετρο «συμμετοχή».
Γνωρίζουμε βέβαια ότι από τα άτομα του νόμιμου πληθυσμού (οι απογραφέντες και οι απογραφείσες ανεξαρτήτως ηλικίας) για να βρούμε τα άτομα που έχουν το δικαίωμα ψήφου πρέπει να αφαιρέσουμε κάποιες ηλικίες νέων ατόμων. Έως το 2015 είναι περ. 1,8 εκ. άτομα και για το 2021-22 είναι περ. 1,6 εκ. άτομα.

γ) Στον ακόλουθο πίνακα θα αποτυπώσουμε παράλληλα το ποσοστό των ψηφισάντων,
   i) ως προς τον ΕΚΛΟΓΙΚΌ νόμιμο πληθυσμό (μόνο οι εκλέγουσες ηλικίες) και
   ii) ως προς τους εγγεγραμμένους, δηλ. το ποσοστό της επίσημης συμμετοχής.

Παρατηρούμε λοιπόν ότι στις εκλογές του 2004 η απόκλιση μεταξύ των ποσοστών της «ανεπίσημης» συμμετοχής (ψηφίσαντες ως προς τον εκλογικό νόμιμο πληθυσμό) και της επίσημης (ψηφίσαντες ως προς τους εγγεγραμμένους) είναι σχεδόν 13,5 ποσοστιαίες μονάδες (90,16 – 76,50 = 13,66)!

Αντίθετα στις τελευταίες εκλογές αυτή η διαφορά συρρικνώνεται στις 11,37 ποσοστιαίες μονάδες για τις βουλευτικές του Ιουνίου του 2023 και στις 8,76 ποσοστιαίες μονάδες για τις πρόσφατες ευροεκλογές, προφανώς επειδή έχουν εκκαθαριστεί οι εκλογικοί κατάλογοι!

δ) Η συμμετοχή του 2004 (7.573.368 άτομα) ως απόλυτο νούμερο πλέον δείχνει ανεπανάληπτο ρεκόρ, όχι μόνο για λόγους πολιτικούς, αλλά και γιατί η «πραγματική» εκλογική βάση, δηλ. ο νόμιμος πληθυσμός συνεχώς μειώνεται! Βέβαια προστέθηκαν περ. 100.000 άτομα ως μία ακόμη εκλογική ηλικία, αλλά το νούμερο αυτό δεν είναι και τόσο σημαντικό.
Βεβαίως, αν γίνει πλήρης «καθαρισμός» των εκλογικών καταλόγων, αν διευκολυνθεί ακόμα περισσότερο η ψηφοφορία των μεταναστών, αν «υιοθετηθεί» περισσότερο η επιστολική ψηφοφορία, θα έχουμε αύξηση του ποσοστού συμμετοχής, αλλά το νούμερο 7,5εκ. δεν είναι εύκολο να το ξαναδούμε!

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ – ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ
Θεωρώ λοιπόν τη συμμετοχή του 2004 (7.573.368 άτομα) αξεπέραστο όριο συμμετοχής σε απόλυτες τιμές. Από αυτό τον αριθμό αφαιρώ περ. 500.000 άτομα, που είναι η μείωση του νόμιμου πληθυσμού. Αυτά τα 7.000.000 άτομα συνιστούν σημείο αναφοράς και με αυτό πρέπει να συγκρίνουμε τις επόμενες των εκλογών του 2004 εκλογές σε απόλυτες τιμές, αλλά και σε ποσοστά.

Με άλλα λόγια προτείνω ένα σταθερό μέγεθος (βέβαια προσαρμοσμένο στη προϊούσα μείωση του πληθυσμού) ως ανώτατο επίπεδο πολιτικής συμμετοχής και με αυτό συγκρίνω τα επόμενα νούμερα ψηφισάντων για να εκτιμήσω πόση είναι η πολιτική αποχή στις επόμενες του 2004 εκλογές. Ενδεικτικά παραθέτω δεδομένα για μερικές από αυτές.

[1] Οι ψηφίσαντες ως προς τους εγγεγραμμένους.

[2] Οι ψηφίσαντες ως προς τον ανώτατο κατά το δυνατόν ΕΚΛΟΓΙΚΟ νόμιμο πληθυσμό, δηλ. οι ψηφίσαντες το 2004 μείον 250.000 άτομα μετά το 2011 και μείον 500.000 άτομα μετά το 2022. Πρόκειται για κλιμακωτό υπολογισμό της μείωσης ΕΚΛΟΓΙΚΟΎ του νόμιμου πληθυσμού.

Σωτήρης Παπαδέας

Εκπαιδευτικός

ΕΠΙΜΥΘΙΟ
Στο σημείωμα αυτό δεν ασχολήθηκα με την πολιτική ουσία του θέματος. Έδωσα τυπικές πληροφορίες, παρέθεσα αριθμητικά στοιχεία και σχολίασα ποσοτικά και ποσοστιαία δεδομένα. Τα όποια περαιτέρω συμπεράσματα ας εξαχθούν από τον καθένα και την καθεμία κατά το δοκούν (ίσως και κατά το συμφέρον)!

Όλα τα στοιχεία τα πήρα από τις εξής ιστοσελίδες:
α) Ιστοσελίδα του ΥΠ.ΕΣ. για τις εκλογές: https://ekloges.ypes.gr/
β) Ιστοσελίδα της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής: https://www.statistics.gr/
γ) Ιστοσελίδα της Ε.Ε.Τ.Α.Α: https://www.eetaa.gr/metavoles-stin-t-a/fek-apografon-plithysmou-1879-2011/

The post Σωτήρης Παπαδέας: Το φαινόμενο της μεγάλης αποχής στις ευρωεκλογές (μέρος Δ’ – Τελικές παρατηρήσεις και συμπεράσματα) appeared first on Ειδήσεις και Πληροφορίες για Νέα Φιλαδέλφεια και Νέα Χαλκηδόνα - News Magazine Δεκελείας.

του Σωτήρη Παπαδέα

ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΜΕΓΑΛΗΣ ΑΠΟΧΗΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΛΟΓΕΣ

ΜΕΡΟΣ 3^Ο: ΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ ΤΟΥ 2004 ΩΣ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΕΚΛΟΓΙΚΟ ΟΡΟΣΗΜΟ

Στο 1^ο ΜΕΡΟΣ ασχοληθήκαμε με τα βασικά μεγέθη των εκλογών και τις μεταξύ τους ποσοστιαίες σχέσεις.
Στο 2^ο ΜΕΡΟΣ ασχοληθήκαμε με τους εκλογικούς καταλόγους και την αξιοπιστία τους.
Στο 3^ο ΜΕΡΟΣ θα ασχοληθούμε με την εξέλιξη των σχετικών μεγεθών, παραθέτοντας στοιχεία και κάνοντας μερικές παρατηρήσεις.

Στις βουλευτικές εκλογές της 7^ης Μαρτίου 2004 σημειώθηκε ένα αξεπέραστο πλέον ρεκόρ συμμετοχής. Στις κάλπες προσήλθαν 7.573.368 άτομα! Έκτοτε με μερικά σκαμπανεβάσματα ο αριθμός αυτός βαίνει συνεχώς μειούμενος για να φθάσουμε στο αρνητικό ρεκόρ των 4.062.092 ατόμων της 9^ης Ιουνίου 2024. Μέσα σε 20 χρόνια το ενδιαφέρον του Ελληνικού Λαού για τα πολιτικά, όπως αυτό τουλάχιστον εκδηλώνεται δια της συμμετοχής του στην εκλογική διαδικασία, έχει μειωθεί δραματικά!

Κατά πόσο όμως έχει μειωθεί το πολιτικό ενδιαφέρον; Είναι αξιόπιστος δείκτης το ποσοστό συμμετοχής σε σχέση με τους εκλογικούς καταλόγους; Στο 2^ο μέρος είδαμε ότι οι εκλογικοί κατάλογοι περιλαμβάνουν και άτομα που είναι αδύνατον (θανόντες) ή πολύ δύσκολο (μετανάστες) να ψηφίσουν.
Στο 3^ο μέρος θα παραθέσω ένα πίνακα, όπου καταγράφονται σε απόλυτα νούμερα οι εγγεγραμμένοι (γ), οι ψηφίσαντες (δ) και το ποσοστό συμμετοχής (στ), ώστε να έχουμε μια εικόνα των τυπικών μεγεθών. Και επ’ αυτών θα κάνω μερικές παρατηρήσεις και σχόλια με «κάθετο» τρόπο, δηλ. συγκρίνοντας τα μεγέθη διαχρονικά. Τα άλλα μεγέθη δεν έχουν ιδιαίτερη σημασία και τα παραθέτω για τυπική ενημέρωση.
Δεν περιέλαβα τις αυτοδιοικητικές εκλογές, καθότι το ενδιαφέρον των εκλογέων γι’ αυτές δεν είναι κυρίως πολιτικό.

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΧΟΛΙΑ ΕΠΙ ΤΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΠΙΝΑΚΑ

α) Ο νόμιμος πληθυσμός, μέρος του οποίου πρέπει να είναι οι εγγεγραμμένοι, εξαιρουμένων των ηλικιών που δεν  έχουν ακόμα δικαίωμα ψήφου, συνεχώς μειώνεται.

β) Το πλήθος των εγγεγραμμένων αυξομειώνεται. Λόγοι που επηρεάζουν αυτή τη διακύμανση είναι οι εξής:
     i) Το πλήθος του νόμιμου πληθυσμού, που βαίνει συνεχώς μειούμενο.
     ii) Οι παραλείψεις διαγραφών και οι επαναλαμβανόμενες επιχειρήσεις εκκαθάρισης των εκλογικών καταλόγων.
     iii) Η μείωση του ορίου εγγραφής στους εκλογικούς καταλόγους από το 18^ο στο 17^ο ηλικιακό έτος, που έγινε την 3^η Αυγούστου του 2016. Σημειωτέον ότι κάθε ηλικία έχει περ. 100.000 άτομα.

γ) Οι συμμετοχή (ψηφίσαντες) με κάποιες διακυμάνσεις, που προφανώς οφείλονται σε πολιτικούς λόγους, συνεχώς μειώνεται για να φθάσουμε στο αρνητικό ρεκόρ της 9^ης Ιουνίου 2024! Τα ποσοστά συμμετοχής ακολουθούν την ίδια «λογική».

δ) Τα άκυρα και τα λευκά κυμαίνονται από περ. 120 έως 220 χλδ. με κάποιες αξιοπρόσεκτες εξαιρέσεις.
     i) Στο δημοψήφισμα έχουμε τον μεγαλύτερο αριθμό, γεγονός που εν μέρει εξηγείται από την εντολή που έδωσε το Κ.Κ.Ε. στους ψηφοφόρους του να ρίξουν στις κάλπες ένα ιδιαίτερο ψηφοδέλτιο.
     ii) Απρόσμενο είναι το πλήθος (και συνεπώς το ποσοστό) των ακύρων και των λευκών στις ευρωεκλογές του 2019. Ίσως αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι διεξήχθησαν ταυτόχρονα με τον 1^ο γύρο των αυτοδιοικητικών, πράγμα που πιθανότατα να μπέρδευε κάποιους εκλογείς!
     iii) Τα εξαιρετικά χαμηλά νούμερα ακύρων και λευκών στις βουλευτικές της 17^ης Ιουνίου 2012 (61.334) και της 25^ης Ιουνίου 2023 (58.492) είναι εντυπωσιακά. Έχουν πιθανόν πολιτική εξήγηση, αλλά στο σημείωμα αυτό εξ αρχής δηλώσαμε ότι θα αποφύγουμε την πολιτική ουσία των πραγμάτων.

ε) Σε απόλυτα νούμερα ψήφων του πρώτου κόμματος και τις δύο ακραίες θέσεις καταλαμβάνει η Ν.Δ. Την 7^η Μαρτίου 2004 έλαβε 3.359.682 ψήφους και την 9^η Ιουνίου 2024 μόλις 1.125.602 ψήφους! Το 1/3!

Σωτήρης Παπαδέας

Εκπαιδευτικός

The post Σωτήρης Παπαδέας: Το φαινόμενο της μεγάλης αποχής στις ευρωεκλογές (μέρος Γ’ – Οι βουλευτικές εκλογές του 2004 ως πολιτικό εκλογικό ορόσημο) appeared first on Ειδήσεις και Πληροφορίες για Νέα Φιλαδέλφεια και Νέα Χαλκηδόνα - News Magazine Δεκελείας.

του Σωτήρη Παπαδέα

ΜΕΡΟΣ 2^Ο: ΟΙ ΕΚΛΟΓΙΚΟΙ ΚΑΤΑΛΟΓΟΙ ΚΑΙ Η ΑΞΙΟΠΙΣΤΙΑ ΤΟΥΣ

Στο 1^ο ΜΕΡΟΣ ασχοληθήκαμε με τα βασικά μεγέθη των εκλογών και τις μεταξύ τους ποσοστιαίες σχέσεις. Στο 2^ο ΜΕΡΟΣ θα ασχοληθούμε με τους εκλογικούς καταλόγους και την αξιοπιστία τους.

Στους εκλογικούς καταλόγους εγγράφονται αυτομάτως οι Έλληνες και Ελληνίδες υπήκοοι στην αρχή κάθε έτους, εντός του οποίου έτους θα συμπληρώσουν το 17^ο έτος της ηλικίας τους. Παλαιότερα όριο ήταν το 18^ο έτος. Διαγράφονται αυτομάτως οι θανόντες, οι στερηθέντες των πολιτικών τους δικαιωμάτων κ.ά.
Ωστόσο βλέπουμε να είναι εγγεγραμμένα σήμερα στους εκλογικούς καταλόγους 9.814.685 άτομα, τη στιγμή που ο νόμιμος πληθυσμός[1] της χώρας με βάση την απογραφή του 2021, που έγινε όμως τον Μάρτιο του 2022, είναι 9.716.889 άτομα!
Αν μάλιστα από τον νόμιμο πληθυσμό (9.716.889) αφαιρέσουμε τις 16 ηλικίες που δεν έχουν ακόμη δικαίωμα ψήφου (1.616.716 άτομα) απομένουν 8.100.173 άτομα, που «θεωρητικά» θα έπρεπε να αποτελούν και το πλήθος των εγγεγραμμένων στους εκλογικούς καταλόγους, ενώ επισήμως έχουμε 9.814.685 άτομα!
Πως λοιπόν δικαιολογείται αυτός ο αριθμός των «υπεράριθμων» εγγεγραμμένων (1.714.512 άτομα);
Σ’ αυτό τον αριθμό (των «υπεράριθμων» εγγεγραμμένων) περιλαμβάνονται διάφορες περιπτώσεις ατόμων, όπως:

α) Άτομα που απεβίωσαν στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό και οι οικείοι τους δεν ενδιαφέρθηκαν να το δηλώσουν στις ελληνικές αρχές. Αυτοί ΚΑΚΩΣ παραμένουν εγγεγραμμένοι στους εκλογικούς καταλόγους. Χαρακτηριστικές είναι εν προκειμένω οι δηλώσεις του Γ.Γ. του  ΥΠ.ΕΣ. κ. Μ. Σταυριανουδάκη.[2]  Αυτοί πρέπει να είναι κάποιες εκατοντάδες χιλιάδες.
β) Άτομα που είναι μεν Έλληνες πολίτες, αλλά έχουν μεταναστεύσει στο εξωτερικό και στην απογραφή του 2021-22 δεν καταγράφηκαν στον νόμιμο πληθυσμό. Παραμένουν ωστόσο ΝΟΜΙΜΑ εγγεγραμμένοι στους εκλογικούς καταλόγους. Κι αυτοί πρέπει να είναι κάποιες εκατοντάδες χιλιάδες

γ) Ελάχιστες πλέον διπλοεγγραφές.

δ) Ελάχιστα άτομα, που έχουν απωλέσει τα πολιτικά τους δικαιώματα.

ΕΝΑΣ ΑΝΕΠΙΣΗΜΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΠΟΣΟΣΤΩΝ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ-ΑΠΟΧΗΣ

Στις πρόσφατες εκλογές ψήφισαν 4.062.092 άτομα από τα εγγεγραμμένα 9.814.685 στους καταλόγους! Αυτό μάς δίνει ποσοστό συμμετοχής μόλις 41,39%! Αν όμως υποθέσουμε πολύ βάσιμα ότι μέσα στα 9.814.685 άτομα, που είναι τυπικά εγγεγραμμένα, υπάρχουν αρκετές εκατοντάδες χιλιάδες άτομα, τα οποία είναι από αδύνατον (θανόντες) έως πολύ δύσκολο (αποδημούντες[3]) να προσέλθουν στις κάλπες, τότε οφείλουμε να βρούμε ένα «λογικό» αριθμό εγγεγραμμένων για να υπολογίσουμε το «πραγματικό» ποσοστό συμμετοχής-αποχής.
Θα πάμε λοιπόν αντίστροφα. Προηγουμένως βρήκαμε ότι ο νόμιμος πληθυσμός στην απογραφή του 2021-22 ήταν 9.716.889 άτομα. Από αυτούς θα αφαιρέσουμε τους κάτω των 17 ετών (1.616.716 άτομα) και έχουμε περ. 8.100.000 άτομα, δηλ. ένα πλήθος ατόμων, τα οποία θα μπορούσαν να ψηφίσουν, αν δεν τους εμπόδιζαν πρακτικοί λόγοι ή αν δεν έκαναν πολιτική αποχή.
Να ξαναδούμε τα ποσοστά συμμετοχής-αποχής λαμβάνοντας υπόψιν τα ανωτέρω.

Οφείλουμε όμως να παρατηρήσουμε ότι πρακτικά (de facto) είναι ΠΑΝΤΑ πολύ δύσκολο έως αδύνατο να προσέλθουν στις κάλπες όλοι οι εγγεγραμμένοι συμπολίτες μας. Ωστόσο στο επίπεδο των εντυπώσεων, αλλά και των συμπερασμάτων ΆΛΛΟ είναι να βλέπουμε ποσοστό συμμετοχής 41,39% και ΆΛΛΟ να έχουμε 50,15%!

Και πάλι όμως θα μπορούσε κάποιος να παρατηρήσει ότι για όσους και όσες δεν προσήλθαν στις κάλπες δεν υφίσταται ο ίδιος λόγος αποχής. Πολλοί δεν μπορούσαν να ψηφίσουν για καθαρά πρακτικούς λόγους (ασθένεια, γήρας, απουσία, εργασία, προσωπικά θέματα κ.λπ.). Αυτό που μάς ενδιαφέρει είναι να βρούμε το ποσοστό της πολιτικής αποχής. Αυτό θα το επιχειρήσουμε αργότερα, σημειώνοντας ωστόσο ότι πάντα θα υπάρχουν αντιρρήσεις και ενστάσεις!

Σωτήρης Παπαδέας

Εκπαιδευτικός

[1]     Νόμιμος πληθυσμός είναι ο αριθμός των δημοτών κάθε Δήμου της Χώρας, που έχουν ελληνική υπηκοότητα και διαμένουν μόνιμα στην Ελλάδα.
https://www.statistics.gr/documents/20181/17286366/FEK_NOM_PLITH_2021.pdf/00e86970-714d-db32-9f5b-d6b0a4c495b1

[2]     «Στους εκλογικούς καταλόγους βρίσκονται περίπου 10.000 πολίτες στην ηλικιακή κατηγορία μεταξύ 110 και 116 – κι αυτό ενώ εδώ και περίπου 10 χρόνια εφαρμόζεται η διαδικασία του να κόβονται οι αιωνόβιοι πάνω από 116 ετών, αυτόματα, καθώς παλιότερα υπήρχαν εγγεγραμμένοι ηλικίας ακόμα και 140 ετών. Αφενός δεν διαγράφονταν στο παρελθόν όσοι είχαν αποβιώσει σε νησιά ή σε μικρά χωριά ή δεν ήταν ανάγκη λόγω εμπράγματων δικαιωμάτων οι συγγενείς να το δηλώσουν. Όπως επίσης και οι θάνατοι του εξωτερικού, γιατί είχαν πλέον κόψει δεσμούς με την Ελλάδα, με αποτέλεσμα αυτή τη στιγμή να αναφέρονται αρκετοί αιωνόβιοι» είπε χαρακτηριστικά ο γενικός γραμματέας του Υπουργείου Εσωτερικών.

[3]     Οι Έλληνες του εξωτερικού έχουν πλέον τη δυνατότητα να ψηφίσουν στον τόπο διαμονής τους, αλλά ακόμα δεν έχει διαδοθεί ευρέως αυτή η συνήθεια. Στις τελευταίες εκλογές γράφτηκαν στους ειδικούς καταλόγους 50.204 άτομα κι από αυτούς ψήφισαν ακόμα λιγότεροι: 36.645 άτομα! Ποσοστό συμμετοχής 72,99%!

Σωτήρης Παπαδέας: Το φαινόμενο της μεγάλης αποχής στις ευρωεκλογές (μέρος Α΄)

The post Σωτήρης Παπαδέας: Το φαινόμενο της μεγάλης αποχής στις ευρωεκλογές (μέρος B’) appeared first on Ειδήσεις και Πληροφορίες για Νέα Φιλαδέλφεια και Νέα Χαλκηδόνα - News Magazine Δεκελείας.

του Σωτήρη Παπαδέα

ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΜΕΓΑΛΗΣ ΑΠΟΧΗΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΛΟΓΕΣ

ΜΕΡΟΣ 1o: ΒΑΣΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΑ ΕΚΛΟΓΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΣΤΙΣ ΠΡΟΣΦΑΤΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ ΣΗΜΕΙΩΘΗΚΕ ΕΝΑ ΑΡΝΗΤΙΚΟ ΡΕΚΟΡ

Στις πρόσφατες εκλογές για την Ευρωβουλή (09/06/2024) σημειώθηκε αρνητικό ρεκόρ συμμετοχής. Προσήλθαν στις κάλπες μόλις 4.062.092 ψηφοφόροι!
Το γεγονός αυτό δεν έτυχε, κατά την γνώμη μου, της δέουσας προβολής, αν και θα την άξιζε, καθότι αποτελεί ισχυρό παράγοντα της διαμόρφωσης της πολιτικής σκηνής. Στο παρόν σημείωμα θα παραθέσω μόνο αριθμητικά στοιχεία και πληροφορίες επί της διαδικασίας και όχι της ουσίας. Τα πολιτικά συμπεράσματα μπορεί κατά το δοκούν (ίσως και κατά το συμφέρον) να τα εξαγάγει ο καθείς και η καθεμία, όπως κρίνει!

ΒΑΣΙΚΕΣ ΔΙΕΥΚΡΙΝΊΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ
Πολλοί φίλοι και φίλες δεν είναι εξοικειωμένοι με τα εκλογικά πράγματα και υπάρχουν πολλές περιπτώσεις παρανοήσεων. Θα ξεκινήσουμε λοιπόν με μερικά βασικά στοιχεία, καθαρά διαδικαστικού χαρακτήρα.
Τα πάντα ξεκινούν από ένα νούμερο, που είναι ο αριθμός των εγγεγραμμένων στους εκλογικούς καταλόγους. Οι κατάλογοι αυτοί συγκροτούνται και τηρούνται από το Υπουργείο των Εσωτερικών με τη βοήθεια που παρέχουν οι Δήμοι.
Στις κάλπες όμως προσέρχεται πάντα μικρότερος αριθμός ψηφοφόρων, οπότε μπορούμε να εξαγάγουμε το ποσοστό συμμετοχής (ή αντίστροφα αποχής, αν θέλετε). Υπάρχουν ωστόσο και τα άκυρα και τα λευκά, οπότε ο αριθμός των εγκύρων είναι ακόμα μικρότερος.

ΠΡΟΣΟΧΗ: Το ποσοστό συμμετοχής (ή αντιστρόφως αποχής) εξάγεται επί των εγγεγραμμένων, ενώ τα ποσοστά των κομμάτων επί των εγκύρων ψηφοδελτίων.
Ένα αριθμητικό παράδειγμα με στρογγυλοποιημένα νούμερα θα μάς βοηθήσει στην κατανόηση της διαδικασίας αυτής!

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Από τον ανωτέρω πίνακα βλέπουμε ότι, παρότι ο αριθμός των ψηφοδελτίων που
κέρδισε κάθε κόμμα είναι συγκεκριμένος, τα ποσοστά τους αλλάζουν ανάλογα με τη βάση (παράμετρο) που θα χρησιμοποιήσουμε για τον υπολογισμό αυτών των ποσοστών. Και φυσικά, όταν αυτή
η βάση μεγαλώνει, τα ποσοστά μικραίνουν.
Πάντως τα νούμερα που γράφονται με έντονους χαρακτήρες είναι αυτά που μονοπωλούν το ενδιαφέρον μας και βάσει αυτών κατανέμονται οι έδρες των μελών κάθε σώματος (βουλής, διαφόρων συμβουλίων κ.τ.τ.).

Σωτήρης Παπαδέας

Εκπαιδευτικός

——————————
(1) Τα ποσοστά των κομμάτων επί των εγκύρων είναι αυτά που ανακοινώνονται και μάς ενδιαφέρουν και βάσει αυtών κατανέμονται οι έδρες. Τα άλλα ποσοστά έχουν στατιστικό μόνο χαρακτήρα και ενδιαφέρον

The post Σωτήρης Παπαδέας: Το φαινόμενο της μεγάλης αποχής στις ευρωεκλογές (μέρος Α΄) appeared first on Ειδήσεις και Πληροφορίες για Νέα Φιλαδέλφεια και Νέα Χαλκηδόνα - News Magazine Δεκελείας.